Wernigerode
| Blazono | Mapo |
|---|---|
 |  |
| Bazaj indikoj | |
Federacia lando: | Saksio-Anhalto |
distrikto: | distrikto Harco |
Geografia situo: | 51° 50' N 10° 47' O |
Alteco: | 281 m super la marnivelo |
Areo: | 125,16 km² |
Loĝantoj: | 34.209 (30-a de junio 2005) |
Loĝdenseco: | 273 loĝantoj/km² |
Poŝtkodo: | 38855 |
Telefonkodo: | 03943 |
Regiona aŭtokodo: | HZ |
Administra kodo: | 15 3 69 032 |
| Adreso de la urba administracio: | Marktplatz 1/ 38855 Wernigerode |
Ĉefurbestro: | Peter Gaffert |
Wernigerode [vernigeROde] estas urba komunumo de la distrikto Harco en la federacia lando Saksio-Anhalto de Germanio. Ĝi situas ĉe la nordorienta flanko de la mezalta montaro Harco, ĉe la piedo de Brocken, la plej alta monto de la montaro. Fine de decembro 2015 la komunumo havis 33 108 loĝantojn.
Laŭ la poeto Hermann Löns oni nomas la urbon "la bunta urbo ĉe Harco".
La unua skriba mencio de la urbo datiĝas el la jaro 1121. En 1229 ĝi ricevis urborajtojn laŭ la modelo de Goslar. Grandajn detruojn la urbo suferis, ĉefe pro fajroj, dum la Tridekjara milito. De 1807 ĝis 1813 Wernigerode apartenis al la reĝlando Vestfalio, poste ĝi estis integrita en la novfonditan distrikton Osterwieck de la prusa provinco Saksio. Nur post plendo de grafo Henrich de Stolberg-Wernigerode la urbo en 1825 fariĝis sidejo de propra distrikto ene de la registara distrikto Magdeburg.
Jenaj komunumoj estis integritaj en la urbon: Hasserode (1907), Nöschenrode (1929), Benzingerode (1994), Minsleben (1994) kaj Silstedt (1994).
Enhavo
1 Kulturo kaj vidindaĵoj
1.1 Konstruaĵoj
2 Famaj gefiloj de la urbo
3 Partneraj urboj
4 Vidu ankaŭ
5 Eksteraj ligiloj
Kulturo kaj vidindaĵoj |
Wernigerode posedas tre multajn turismajn allogaĵojn. La urbocentro grandparte konsistas el malsuprasaksiaj trabfakaj domoj. La novgotika kastelo estas komparebla kun la fama kastelo Neuschwanstein, sed estas pli malnova ol tiu.
Ankaŭ la ĉirkaŭaĵo de Wernigerode estas tre ĉarma. Ĉi tie komenciĝas la Harcaj etŝpuraj fervojoj de trajnoj movataj per tradiciaj vaporlokomotivoj, kiuj veturas tra Schierke al la monto Brocken kaj al Nordhausen en Turingio.
Konstruaĵoj |
- La kastelo
- La urbodomo
- La plej malgranda domo de la urbo (en Koch-strato)
- La Krummel-a domo
- La iama moner-farejo Alte Münze
- La turo Westerntorturm
- La turo Halbschalenturm
- La turo Kaiserturm
La plej malgranda domo de Wernigerode
La kastelo
La urbodomo dum Kristnasko
Rigardo de la kastelo sur la urbon en la direkto al Brocken
Famaj gefiloj de la urbo |
- Grafo Albrecht von Wernigerode († 1419), 1411-1419 episkopo de Halberstadt
Christian Gottlieb Kratzenstein (1713-1795), profesoro kaj kunfondinto de la fizika medicino- Grafo Heinrich Ernst zu Stolberg-Wernigerode (1716-1778), kapitulestro kaj poeto de ekleziaj kantoj
Heinrich Friedrich Delius (1720-1791), medicinisto- Prof. D-ro fil. Christian Ernst von Windheim (1722-1766), protestanta teologo kaj orientalisto
Justus Friedrich Runde (1741-1807), juristo kaj historiisto pri juro
Martin Heinrich Klaproth (1743-1817), kemiisto, eltrovinto de la elementoj uranio, cirkonio, titano, cero kaj teluro
Johann Friedrich Eich (1748-1807), portret-pentristo de la rondo ĉirkaŭ Gleim
Heinrich Gottlieb Zerrenner (1750-1811), verkisto und protestanta landa episkopo (Generalsuperintendent)- Grafo Henrich zu Stolberg-Wernigerode (1772-1854), politikisto, fondinto de la metalurgia uzino Henrichshütte en Hattingen
Christian Heinrich Delius (1778-1840), arkivisto kaj historiisto- Grafo Anton zu Stolberg-Wernigerode (1785-1854), politikisto ĉe la kortego de reĝo Friedrich Wilhelm la 4-a de Prusio
Gustav Eduard von Hindersin (1804-1872), prusa generalo
August Wilhelm Grube (1816-1884), pedagogo kaj verkisto
Paul Renner (1878-1956), pentristo kaj tipografo (i. a. Futura-tiparoj)
Hans Falkenhagen (1885-1971), elektrolit-esploristo kaj profesoro ĉe la universitato Rostock
Fritz Nötzoldt (* 1908), librokomercisto, kabaredisto, lektoro kaj aŭtoro en Heidelberg
Eckart Friedrichson (1930-1976), GDR-aktoro, konata kiel "Meister Nadelöhr"
Karl Oppermann (*1930), pentristo, profesoro ĉe la Altlernejo pri artoj en Berlino
Waldtraut Lewin (* 1937), verkistino, dramaturgino kaj reĝisorino
Manfred Preiß (* 1939), ministro pri regionaj kaj komunumaj aferoj de GDR
Otmar Alt (* 1940), pentristo, grafikisto, dezajnisto kaj skulptisto
Volker Küster (* 1941), grafikisto kaj profesoro pri komunikada dezajno en Essen.
Monika Wulf-Mathies nask. Baier (* 1942) sindikata aktivulino kaj SPD-politikistino
Monika Hauff (* 1944) kantistino de la duopo Hauff kaj Henkler
Irene Ellenberger (* 1946), SPD-politikistino, 1994-1999 Ministrino pri socialaj aferoj de Turingio
Guido Fulst (* 1970), venkinto de olimpiado kaj mondĉampiono en biciklado
Partneraj urboj |
Carpi (regiono Emilia Romagna) en Italio (ekde 1964)
Neustadt an der Weinstraße en Germanio (ekde 1989)
Cisnădie (hungare Nagydisznód, germane Heltau) en Rumanio (ekde 2002)
Carpi (regiono Emilia Romagna) en Italio (ekde 1964)
Neustadt an der Weinstraße en Germanio (ekde 1989)
Cisnădie (hungare Nagydisznód, germane Heltau) en Rumanio (ekde 2002)
Vidu ankaŭ |
- Hasseröder
Eksteraj ligiloj |
- Oficiala hejmpaĝo de la urbo
| ||||||||||
| ||||||
